Daily Archives: 21/04/2013

અનટુ ધિસ લાસ્ટ – ચાલો વાંચીએ (૯)

Un_to_This_Last_1

મિત્રો,

અનટુ ધીસ લાસ્ટમાં અર્થ શાસ્ત્રને લગતાં ચાર નિબંધો છે. દરેક નિબંધમાં ફકરાઓ છે. આ ફકરાઓમાં શું છે તેની સંક્ષિપ્ત સાર-સારણી નિબંધ પૂર્વે આપવામાં આવેલ છે.

નિબંધ – ૨, સંપત્તિની ધોરી નસ

કેન્દ્રવર્તી વિચાર : સુખી સમૃદ્ધ જીવન સંપત્તિની ધોરી નસ છે, તે આ નિબંધનો કેન્દ્રવર્તી વિચાર છે.

તેમાં કુલ ૫૧ ફકરા છે.

આજે આપણે દ્વિતિય નિબંધના સળંગ ક્રમમાં આવતા ૧૧૫ થી ૧૧૯ ફકરાનો સાર પુસ્તકમાંથી અક્ષરશ: વાંચશું.

૧૧૫. સંપત્તિ સાથે ભૌતિકવાદી-ઉપયોગિતાવાદી-મૂડીવાદી માનસનું વલણ નુકસાનકારી છે.

૧૧૬. સંપત્તિનું કેન્દ્રીકરણ સમાજની આર્થિક પાયમાલી સર્જે છે.

૧૧૭. નફો મહત્તમ કરનાર પેઢીની સમતુલાના અર્થશાસ્ત્રીય સિદ્ધાંત રાષ્ટ્ર માટે નુકસાન કરનાર છે. મોંઘુ વેચનાર સસ્તું ખરીદીને નફો કરે તે સંપત્તિ છે એમ આ સિદ્ધાંત શીખવે છે, તે ભૂલ છે.

૧૧૮. સરાસરી ઉત્પાદન ખર્ચ કરતાં બજાર કિંમત નીચી હોય તે રીતે વ્યાપાર વડે સામાજિક નુકસાન-ગેરલાભ સરજાય છે. દરેક વ્યક્તિગત લાભ તેને પેદા કરનાર સામાજિક ખર્ચ વિના સંભવતો નથી. બંનેને સરભર સરખાં કર્યા વિના જે નફો થાય તેમાં માલની સામાજિક નુકસાનની કિંમત ચૂકવાઈ નથી તેથી તે સસ્તો થાય છે. તે જ રીતે સસ્તું ખરીદનાર વ્યાપારી નીચી સરાસરી પડતર કિંમત કરતાં જેટલા પ્રમાણમાં ઊંચી સીમાંત એકમની વેચાણ કિંમત વડે મૂલ્ય વસૂલ કરે અને એમ નફો કરે તેટલા પ્રમાણમાં વ્યક્તિગત લાભ કુલ સામાજિક ખર્ચ કરતાં વધે. તેમાં અસમાનતા પેદા થાય તે સામાજિક ગરીબી બને છે.

૧૧૯. વ્યવસાય કરનાર વ્યક્તિગત લાભ માટે કોઈ પણ સામાજિક લાભનો ઘટાડો કરે નહીં પણ તે સાચવીને અને વધારીને પોતાનો વ્યક્તિગત લાભ મેળવે તો સમાજમાં ન્યાય પ્રવર્તે.


પુસ્તક પ્રાપ્તિ માટે નેટ ગુર્જરી પરની પોસ્ટ વાંચો.


Categories: વાંચન | Tags: , , | Leave a comment

Blog at WordPress.com.